Никола Тесла ҳақида 36 та қизиқарли факт

Электр ва электромагнетизм соҳасидаги илғор ихтироларнинг синоними бўлган Никола Тесла технология тарихидаги энг нуфузли шахслардан бири бўлиб қолмоқда. 1856-йилда ҳозирги Хорватия ҳудудида туғилган Тесланинг ёрқинлиги кўпинча унинг ғайриоддийликларига соя солиб турарди. У Қўшма Штатларга ҳижрат қилди ва у эрда 300 дан ортиқ ихтироларга патент берди ва ўзгарувчан ток (АC) электр тизимларини ривожлантиришга катта ҳисса қўшди. Тесла 1943 йилда вафот этганидан кейин кўп вақт ўтмай амалга оширилмайдиган технологияларни олдиндан кўра ўз давридан анча кенгайди.

1. Никола Тесла чақмоқ пайтида туғилган, онаси бу унинг келажакдаги салоҳиятининг белгиси деб ҳисоблаган.
2. У саккиз тилда, жумладан инглиз, француз, немис ва серб тилларида бемалол гапирган.
3. Тесла эйдетик хотирага эга эди, бу унга тасвирлар ва нарсаларни аниқ эслаб қолиш имконини берди.
4. У дастлаб Австриянинг Гратс шаҳридаги Техника университетида электротехника бўйича таҳсил олган.
5. Тесла қурилмаларни шу қадар батафсил тасаввур қилиш қобилиятига эга эдики, у уларни ёзма режаларсиз қуриши мумкин эди.
6. У Нью-Йоркда Томас Эдисон учун қисқа вақт ишлаган, аммо тўлов ва тан олиниши бўйича келишмовчиликдан кейин кетган.
7. Тесла Эдисоннинг тўғридан-тўғри оқими (ДC) билан рақобатлашадиган замонавий дунёни қувватлайдиган ўзгарувчан ток (АC) ғоясини ишлаб чиқди.
8. У 1895 йилда Ниагара шаршарасида биринчи гидроэлектростанцияни қурган.
9. Тесла 1891 йилда симсиз технологияларга асос солган Тесла бобинини патентлади.
10. У симсиз ёруғлик ва электр энергияси билан тажриба ўтказди ва ҳатто 1891 йилги Жаҳон кўргазмасида вакуум найчаларини симсиз ёритиш орқали намойиш этди.
11. Тесла бутун дунё бўйлаб бепул энергия учун "жаҳон симсиз тизим" ғоясини таклиф қилди.
12. У айланувчи магнит майдонлар ва электромагнит индукция бўйича кашшоф ишларни олиб борди.
13. Тесланинг иши радио ихтиросига олиб келди, гарчи дастлаб ихтиро Гуглиелмо Маркони ҳисобланган эди.
14. 1898 йилда Тесла радио билан бошқариладиган қайиқни намойиш этди ва уни "телеатомато" деб атайди.
15. У симларсиз Ер орқали электр энергиясини узатиш мумкинлигига ишонган.
16. Тесла замонавий факс машинаси, мобил телефон ва интернетни улар ихтиро қилинишидан анча олдин тасаввур қилган.
17. У кўплаб фобиялар ва мажбурий хатти-ҳаракатлардан, шу жумладан микроблардан кучли қўрқишдан азият чекди.
18. Тесла ўзининг шоуманлиги билан машҳур бўлиб, кўпинча оммавий намойишлар ўтказарди.
19. У ҳаётининг кейинги йилларида "ўлим нури" заррача қуролини таклиф қилди.
20. Тесла ҳаётининг сўнгги ўн йилликларини Нью-Йоркдаги меҳмонхоналарда яшаб, тез-тез кўчиб ўтди.
21. У 1943 йилда Нью-Йоркер меҳмонхонасида пулсиз ва номаълум ҳолда вафот этди.
22. Тесла радиотехника ривожига қўшган ҳиссаси учун вафотидан кейин тан олинган.
23. У қайта тикланадиган энергия тарафдори, қуёш ва шамол энергияси ечимларини ўрганган.
24. Тесла ҳеч қачон турмушга чиқмаган ва унинг поклиги унинг илмий қобилиятига жуда ёрдам берганини даъво қилган.
25. Кўп патент ва ихтироларга қарамай, Тесла ҳаёти давомида молиявий қийинчиликларга дуч келди.
26. У ҳеч қачон кечаси икки соатдан ортиқ ухламаслигини даъво қилиб, ғайриоддий жадвал билан ишлагани маълум эди.
27. Тесла Венерадан келганлар билан алоқада бўлганини даъво қилди, бу унинг эксантрик шахсиятини акс эттиради.
28. Сербиянинг Белград шаҳридаги Никола Тесла музейида унинг кўплаб асл ҳужжатлари, фотосуратлари ва аппаратлари сақланади.
29. Тесланинг куллари Никола Тесла музейида унинг севимли геометрик объекти бўлган олтин шарда намойиш этилган.
30. У кўплаб мукофотлар ва эътирофларга сазовор бўлган, шу жумладан бир нечта университетларнинг фахрий ёрлиқлари.
31. Халқаро бирликлар тизимидаги (СИ) магнит оқими зичлиги бирлиги унинг шарафига Тесла деб аталади.
32. Тесла ионланган газлар ва юқори частотали электр токлари билан тажриба ўтказиб, тоза энергия тарафдори эди.
33. Унинг ионосфера ҳақидаги назариялари Иккинчи жаҳон урушида фойдаланилган радар технологиясини ишлаб чиқиш учун ишлатилган.
34. У рентген нурлари билан тажриба ўтказди ва ҳатто ўзининг бир тугунли вакуум найчаларини ясади.
35. Тесланинг қарашлари симсиз алоқа ва энергияни глобал масофа бўйлаб узатиш потенциалини ўз ичига олади.
36. 2003 йилда ташкил этилган Тесла Моторс электромобил компанияси унинг шарафига электр моторига қўшган ҳиссасини эътироф этиш учун номланган.

Никола Тесланинг ҳаёти ва фаолияти ўз даврининг чегараларидан ташқарида бўлган инновациялар ва қарашлар меросига мисолдир. Унинг фан ва технологияга қўшган ҳиссаси замонавий қулайликлар ва технологиялар, хусусан, ўзгарувчан ток, симсиз алоқа ва қувватни бошқаришда асос бўлиб хизмат қилади. Тесланинг даҳоси унинг ғайриоддийлиги билан уйғун эди, бу унинг ҳаётий ҳикоясини кашшоф бўлишга ёрдам берган технологиялар каби қизиқарли қилди. Унинг энергия ва симсиз технологиялар соҳасидаги башорати биз 21-аср муаммоларини ҳал қилишда айниқса долзарб бўлиб қолмоқда.

17-06-2025, 10:55 749

Ўҳшаш маълумотлар

Табиатнинг асосий кучи бўлган электр энергияси бизнинг замонавий дунёмизга қувват беради ва ҳаётимизнинг барча жабҳаларини инқилоб қилди. Уйларимизни ёритишдан тортиб, алоқа ва технологик ютуқларни бошқаришга қадар электр энергияси бизнинг кундалик...

АҚШнинг Форбес журнали долларлик миллиардерларнинг 38-жаҳон рейтингини эълон қилди. Лоуис Вуиттон Моëт Ҳеннессй компаниялар гуруҳи президенти ва бош директори Бернард Арно кетма-кет иккинчи йил дунёнинг энг бой миллиардерлари рейтингида етакчилик...

Билл Гейтснинг тўлиқ тарихи ва таржимаи ҳоли. Билл Гейтс муваффақиятининг сири ва у қандай қилиб дунёдаги энг машҳур одам бўлишга муваффақ бўлганини батафсил билиб олинг. Қизиқарли фактлар, китоблар ва фильмлар...

Орзуларимга эришиш учун коллежни ташлаб кетдим. Стив Жобснинг таржимаи ҳоли бир ҳодисанинг ҳикоясидир. У ҳақиқатан ҳам дунёни ўзгартирмоқчи бўлган ақлдан озган одам эди ва тан олайлик, у буни қилди. Бугунги кунда Стив Джобс номи муваффақият,...

Иккинчи жаҳон уруши 1939 йил 1 сентябрдан 1945 йилнинг 2 сентябрига қадар давом этган бўлиб, инсоният тарихидаги энг йирик қуролли уруш ҳисобланади. Бу урушда ўша даврда мавжуд бўлган 73 та давлатлардан 62 таси иштирок этган – бу дунёнинг 80% ини...