
Нафас қисилиши нафақат жисмоний ноқулайлик, балки жинсий қониқишнинг яширин душмани эканлиги исботланган. 10 000 киши иштирок этган янги тадқиқот шуни кўрсатдики, аломат қанчалик оғир бўлса, жинсий ҳаётда муаммолар хавфи шунчалик юқори бўлади, аммо нафақат нафас олиш, балки ҳис-туйғулар ҳам муҳим рол ўйнайди.
Нафас қисилиши нафас олиш пайтида субъектив ноқулайлик ҳиссидир. Ўрта ёшли катталар орасида бу аломатнинг тарқалиши 25% га этади ва фақат ёш билан ортади. Бунга юрак-нафас олиш касалликлари, саратон, неврологик касалликлар, хавотир, депрессия, семизлик ва бошқа ҳолатлар сабаб бўлиши мумкин.
Жинсий ҳаёт, фаровонликнинг муҳим таркибий қисми бўлиб, кўпинча нафас қисилиши билан чекланади. Аввалги тадқиқотлар шуни кўрсатдики, нафас қисилиши оғир бўлган одамлар жинсий фаолликни ушбу аломат томонидан бузилган фаолиятлардан бири деб билишади. Бироқ, нафас қисилиши жинсий ҳаётдан умумий қониқиш билан қандай боғлиқлиги ҳақида ҳеч қандай маълумот йўқ. Ҳатто шифокорлар ҳам нафас қисилиши билан оғриган беморлардан камдан-кам ҳолларда жинсий ҳаётларидан қониқишлари ҳақида сўрашади, гарчи бу кенг қамровли парвариш учун муҳим бўлса ҳам.
Янги тадқиқот муаллифлари австралиялик катталар орасида сўровнома ўтказдилар. Намуна вакиллик хусусиятига эга бўлиб, 2016 йилги миллий аҳолини рўйхатга олиш маълумотларини ўз ичига олди. Сўровномада 10 000 дан ортиқ киши иштирок этди, уларнинг 52 фоизи аёллар бўлиб, ўртача ёши 45,4 ёшни ташкил этди. Иштирокчилар нафас қисилиши, жинсий ҳаётдан қониқиш даражаси ва жисмоний, ҳиссий ва ижтимоий фаровонлик даражасини баҳоладилар. Натижалар БМЖ Опен Респираторй Ресеарч журналида чоп этилди .
Одамлар нафас қисилиши ҳақида қанчалик тез-тез хабар беришса, улар жинсий муаммолар ҳақида шунчалик тез-тез хабар беришади ва уларнинг қониқиш даражаси паст бўлади. Респондентларнинг деярли ярми (42%) маълум даражада нафас қисилишини бошдан кечирганликларини айтишди. Шу билан бирга, 12% жинсий ҳаётларидан жуда норози бўлган ва 9% бу норозиликни бевосита нафас қисилиши билан боғлаган.
Камдан-кам ҳолларда ва фақат кучли жисмоний машқлар пайтида нафас қисилишини бошдан кечирганлар орасида атиги 11% жинсий ҳаётидан норози бўлган. Энг оғир нафас қисилиши бўлганлар орасида бу кўрсаткич 21% гача кўтарилди. Нафас қисилишининг жинсий ҳаётга таъсири борасида ҳам шунга ўхшаш ҳолат кузатилди: камдан-кам ҳолларда нафас қисилишини бошдан кечирганлар орасида 4% дан энг оғир аломатларга эга бўлганлар орасида 33% гача.
Ҳиссий ҳолат ҳам муҳим аҳамиятга эга эканлиги исботланди. Тадқиқот муаллифлари бу муносабатларда муҳим рол ўйнашини таъкидлайдилар. Нафас қисилиши билан боғлиқ жинсий норозилик ҳолатларининг тахминан тўртдан бир қисмини ҳиссий таъсирлар билан изоҳлаш мумкин - масалан, ўзига паст баҳо бериш, хавотир ёки шерик билан яқинликдаги қийинчиликлар. Бироқ, жисмоний ҳолат ёки ижтимоий фаоллик даражасининг ўзи унчалик сезиларли таъсир кўрсатмади.
Шундай қилиб, тадқиқот шуни тасдиқладики, нафас қисилиши жинсий алоқадан қониқишни сезиларли даражада камайтиради ва кўпинча унга халақит беради. Бу ерда инсоннинг ҳиссий ҳолати муҳим рол ўйнайди. Бундан ташқари, иккала омил ҳам бир-бирини фақат кучайтириши мумкин.
Шуни таъкидлаш керакки, янги тадқиқот бир нечта муҳим чекловларга эга. Унинг дизайни сабабий муносабатларни ўрнатишга имкон бермайди - биз нафас қисилиши жинсий қониқишнинг пасайишига бевосита олиб келишини кўрсатиш ўрнига, фақат корреляциялар ҳақида тахмин қилишимиз мумкин. Бундан ташқари, маълумотлар фақат ўз-ўзини баҳолашга асосланган бўлиб, субъектив тарафкашлик хавфини оширади. Таҳлилда шунингдек, қўшма касалликлар ва уларнинг жинсий функцияга мураккаб таъсири ҳисобга олинмаган, гарчи улар расмни сезиларли даражада бузиб кўрсатиши мумкин.