Бир чолнинг уч ўғли бор экан. Кунларнинг бирида чол ўғилларини тонг-саҳар вақти уйғотибди

Бир чолнинг уч ўғли бор экан. Кунларнинг бирида чол ўғилларини тонг-саҳар вақти уйғотибди:
– Қандайдир ярамас сигиримизни ўғрилаб кетибди! 
Кичик ўғил (кўзларини ишқалаб):
– Ярамас бўлса, демак бўйи пакана бўлиши керак! 
Ўртанча ўғил (эснаганча):
– Пакана бўлса, демак қўшни қишлоқ, Олақўнғирдан!  Тўнғич ўғил:
– Олақўнғирдан бўлса, демак ўғри – Тошмат ғилай!
Уч ўғил ва ота Олақўнғирга бориб, Тошмат ғилайни ушлаб, сигирни талаб қила бошлашибди. Тошмат ғилай эса сигирни ўғриламаганини айтибди. Ота-болалар Тошмат ғилайни қози ҳузурига судрашибди:
– Сигиримизни ўғрилаган, урсак ҳам сўксак ҳам, тепсак ҳам қайтармаяпти! 
Қози ака-укалардан сўрабди:
– Нега сигирларингни айнан шу одам ўғрилаган, деб ўйлаяпсизлар?
– Сигиримизни ярамас ўғрилаган, ярамас одам пакана бўлади, паканалар эса Олақўнғирда, олақўнғирлик бўлса Тошмат ғилайдан бошқа одам бўлмайди, – деб жавоб қилишибди ака-укалар!
– Ие, мантиқларинг жуда қизиқ-ку?! – дебди қози ва қутига алланимани яшириб, ака-укалардан сўрабди:
– Манави қутида нима бор?
– Қути тўртбурчаксимон экан, – дебди ота.
– Демак, унинг ичидаги нарса юмалоқ, – дебди кенжа ўғил.
– Юмалоқ бўлса, ранги албатта зарғалдоқ, – дебди ўртанчаси.
– Зарғалдоқми, демак, у – апельсин, – дебди тўнғичи. 
Қози кўзлари олайганча қутидан апельсинни олар экан, Тошмат ғилайга ўшқирибди: 
– Сигирни қайтар, ярамас!